Oszukał cenzurę – niesamowita historia Strasznego filmu!

Czy wiedzieliście, że jeden z najbardziej dochodowych filmów w historii Hollywood powstał tylko dlatego, że cenzura przymknęła oko na żarty, za które dzisiaj twórcy trafiliby na czarną listę? Penis przebijający ścianę, Cindy przyklejona do sufitu po wytrysku i humor, który brutalnie wyśmiewa absolutnie każdego. Dziś opowiem Wam, jak bracia Wayans stworzyli „Straszny film” – produkcję, która udowodniła, że w komedii nie ma świętości, a przy okazji zarobiła fortunę, choć główna aktorka nie miała pojęcia, w czym właściwie gra.

Historię Strasznego filmu obejrzysz także na Youtube:

Lata 80. w horrorze to był złoty wiek slasherów, ale powiedzmy sobie szczerze – pod koniec dekady ten gatunek przypominał już zajechaną kasetę VHS. Ile razy można oglądać tego samego kolesia w masce, który morduje tych samych nastolatków w tym samym lesie? Widzowie znali te schematy na pamięć, a mordercy tacy jak Jason czy Michael Myers zamiast przerażać, zaczęli po prostu nudzić. Gatunek gonił własny ogon i wydawało się, że nic go już nie uratuje.

W wtedy, w 1996 roku, na scenę wjechał Wes Craven z „Krzykiem”. Facet, który sam tworzył fundamenty horroru, nagle wywrócił stolik. „Krzyk” był genialny, bo wiedział, że jest horrorem – bohaterowie znali zasady przeżycia, a morderca bawił się z nimi w popkulturową zgadywankę. To był hit, który wskrzesił slashery, ale przy okazji otworzył puszkę Pandory. Nagle każde studio chciało mieć swój „Krzyk”, co zalało nas falą filmów typu „Koszmar minionego lata” czy „Ulice strachu”. Horror znowu stał się modny, ale stał się też niesamowicie przewidywalny i nadęty.

Aktor i scenarzysta Shawn Wayans, patrząc na te wszystkie nowe slashery, nie widział w nich powrotu do formy, tylko idealny cel do ataku. Razem z bratem Marlonem dostrzegli, że ten odrodzony nurt jest tak naprawdę pełen nielogicznych głupot, które aż proszą się o wyśmianie. Jak to ujął Marlon: „Wpuszczano nastolatków na plan, kazano im pokazywać cycki i ginąć w najbardziej idiotyczny sposób”. Wayansowie wiedzieli, że nikt normalny nie ucieka na piętro, gdy morderca stoi w drzwiach, ani nie zapomina o dobiciu gościa, który leży na ziemi. Postanowili więc wziąć te wszystkie absurdy i dokręcić śrubę do oporu.

Scenariusz

Twórca wpadł na pomysł nakręcenia parodii odrodzonego nurtu slasherów. Wraz z bratem Marlonem Wayansem, a także wspólnikami napisali scenariusz do filmu Latem krzyczałem, bo Halloween wypadło w piątek trzynastego.

W tym samym czasie scenarzyści Jason Friedberg i Aaron Seltzer (twórcy m.in parodii Jamesa Bonda z 1996 roku Szklanką po łapkach) pracowali nad pomysłem na film zatytułowany Krzycz, jeśli wiem, co zrobiłeś w zeszłe Halloween. Dimension Films, spółka zależna od Miramax Films chciała nakręcić parodię slasherów, ale bojąc się późniejszego oskarżenia o prawa autorskie postanowiono wykupić scenariusz Friedberga i Seltzera i przekazać go Wyansom. Mimo, że później bracia Wyans twierdzili, że z kupionego scenariusza nie wykorzystali ani jednego motywu Jason Friedberg i Aaron Seltzer sa wymieniani jako jego współautorzy.

Pytanie jaki powstająca parodia powinna nosić tytuł? Tytuł Wayansów Latem krzyczałem, bo Halloween wypadło w piątek trzynastego, oraz Friedberga i Seltzera Krzycz, jeśli wiem, co zrobiłeś w zeszłe Halloween były przydługie. Ostatecznie zdecydowana się na Scary Movie, który był początkowo oryginalnym tytułem dla serii Krzyk zanim go zmieniono. Tak oto zrodziło się bezpośrednie nawiązanie do filmu, z którego omawiana produkcja drze łacha najbardziej.

Główna rola

Różowo nie było jeśli chodzi o obsadę filmu. Ciężko sobie wyobrazić tą serię bez Anny Faris w roli Cindy Campbell. Farris stworzyła postać mega charakterystyczną i zabawną. Lekko przygłupią, naiwną, z masą gagów do zagrania, ale ciągnięcia także fabuły do przodu. Jednak zanim obsadzono Farris rozważano kilka innych aktorek. Jedną z nich była. np. Alicia Silverstone, której kariera wystrzeliła po zagraniu w Batman i Robin, ale odrzuciła tą propozycję. W końcu rolę zaproponowano zupełnie nieznanej wtedy Annie Farris, która niemal ją odrzuciła. Właśnie skończyła college i planowała się przenieść do Londynu, aby wieść zupełnie inne życie. Ale wybrała się na casting, żeby zobaczyć co się stanie. Ze względu na swe braki aktorskie oczarowała Wayansów, którzy szukali zwykłej dziewczyny z sąsiedztwa.

Reszta obsady – Castingowy rollercoaster

Kompletowanie ekipy do tego szaleństwa to był czysty chaos. Wyobraźcie sobie, że rola chłopaka Cindy, Bobby’ego Prinza, mogła trafić do Jareda Leto. Leto jednak wolał drastycznie schudnąć i zagrać narkomana w „Requiem dla snu”. Co ciekawe, w tym samym filmie wystąpił Marlon Wayans – widać panowie wymienili się rolami, jeden poszedł w dramat, drugi w czystą głupotę.

Jeszcze dziwniej było z rolą pierwszej ofiary, Drew Decker. Początkowo wybrano Melissę Joan Hart, czyli kultową Sabrinę. Wyobrażacie to sobie? Nastoletnia czarownica ginąca na ekranie! Melissa została jednak wyrzucona z projektu… w drodze na lotnisko. Produkcja uznała, że jej biust nie jest wystarczająco „komediowy” do tej roli. Zastąpiła ją Carmen Electra, która od razu pokazała pazur. Gdy reżyser sugerował jej wypchanie stanika, Electra wykrzyczała: „Czy ja wyglądam na dziewczynę, która potrzebuje wypełniaczy?”. Ekipa padła ze śmiechu, a scena ucieczki przez zraszacze stała się legendą.

Z rolą Brendy też nie było łatwo. Pierwotnie miała ją zagrać wokalistka Aaliyah, ale odrzuciła propozycję z lojalności wobec koleżanki z branży, Brandy Norwood, z której ta postać miała się naśmiewać. Na szczęście zatrudniono Reginę Hall – jej Brenda to absolutny fundament humoru w tej serii.

Mogliśmy też mieć zupełnie inną „Pannę Mann”. Nauczycielkę o posturze góry mięśni miała zagrać Jennifer Coolidge, czyli Matka Stifflera. Ostatecznie zastąpiła ją prawdziwa kulturystka Jayne Trcka. Jeśli kiedykolwiek zastanawialiście się, czy to był facet w przebraniu – nie, to była po prostu niesamowicie wyrzeźbiona kobieta. A mundur SS wiszący w jej gabinecie? To jeden z tych żartów, które dziś wywołałyby burzę na Twitterze w 5 sekund.

Parodiowane filmy – brutalna jazda po klasykach

„Straszny film” nie bawił się w subtelności. Brał na warsztat „Krzyk” i „Koszmar minionego lata”, ale wyciskał z nich wszystko, co najgłupsze. Zobaczcie na scenę z Gail Hailstorm uciekającą do lasu – to był perfidny prztyczek w nos dla „Blair Witch Project”. Mamy też słynne „Widzę martwych ludzi” z „Szóstego zmysłu” czy absurdalne nawiązania do „Titanica” i „Amistad”.

Ale absolutnym majstersztykiem jest finał z Doofym. To bezpośrednia, genialnie obrzydliwa parodia „Podejrzanych”. Scena, w której Doofy nagle przestaje kuśtykać i odjeżdża jako seryjny morderca, to jeden z najlepszych meta-żartów w historii kina. Szkoda tylko, że nie wypalił pomysł z Jamie Lee Curtis. Wyobraźcie sobie Cindy uciekającą przed zabójcą do szafy, tylko po to, by odkryć, że Laurie Strode siedzi tam już od 20 lat. Curtis niestety odrzuciła ten pomysł – a mogło to być najbardziej epickie spotkanie „Final Girls” w historii.

Wassup

Napewno kojarycie słynną scenę ze Strasznego filmu, gdy zabójca dzwoni do ofiar, a one krzyczą do słuchawki Wassup. Swoją drogą zwróćcie uwagę jak maska Ghostfaca zmienia się innej scenie. Scena ta jest parodią reklamy piwa Budweiser z 1999 roku, w której grupa ziomków dzwoni do siebie i krzyczy właśnie Wassup. Reklama stała się hitem i Budweiser kontynuował ten motyw jeszcze przez kilka lat.

Improwizacje

Według Shannon Elizabeth, która grała Buffy reżyser Keenen Ivory Wayans zawsze kręcił dwie wersje danej sceny. Jedną całkowicie zaimprowizowaną przez aktorów, a drugą zgodnie ze scenariuszem. Następnie wybierano tą wersję, która była po prostu zabawniejsza. W efekcie tego wiele pamiętnych scen z których pękaliśmy ze śmiechu to aktorskie improwizacje i dialogi wymyślane na bieżąco przez aktorów.

Problemy z cenzurą – komedia ma fory

To jest najciekawszy punkt. „Straszny film” obnażył totalną hipokryzję MPAA, czyli organizacji przyznającej kategorie wiekowe. Podczas gdy Wes Craven musiał walczyć o każdą kroplę krwi w „Krzyku”, by nie dostać kategorii NC-17 (tylko dla dorosłych), Wayansowie dostali łagodne „R” bez mrugnięcia okiem.

Penis przebijający głowę? Wytrysk wyrzucający dziewczynę na sufit? Proszę bardzo, to przecież tylko żart! To wywołało wielką dyskusję w Hollywood o podwójnych standardach. Cenzorzy uznali, że jeśli widz ma się śmiać, to przemoc i wulgarność stają się mniej szkodliwe. Bracia Wayans po prostu bezlitośnie wykorzystali tę lukę w systemie.

Dochody – krytycy płaczą, widzowie płacą

Film wszedł do kin w lipcu 2000 roku i wywołał prawdziwe trzęsienie ziemi. Krytycy byli przerażeni. Pisali, że humor jest prymitywny, politycznie niepoprawny i zwyczajnie głupi. Ale wiecie co? Widzowie mieli to gdzieś.

Przy śmiesznym budżecie 19 milionów dolarów, film zarobił oszałamiające 278 milionów. Stał się najlepiej zarabiającym filmem z kategorią R w tamtym czasie. Udowodnił, że ludzie łakną humoru bez hamulców – zwłaszcza gdy tworzą go ludzie z dystansem do samych siebie. Bo przypomnijmy: to film wyśmiewający stereotypy o Afroamerykanach, nakręcony przez Afroamerykanów. Dzisiaj taki projekt pewnie utknąłby w piekle produkcyjnym przez lata.

Dziedzictwo i upadek parodii

Sukces był tak wielki, że hasło „No Sequel” z plakatów szybko zamieniło się w „Kłamaliśmy”. Druga część powstała błyskawicznie i choć zarobiła krocie, to powoli zaczęła zjadać własny ogon. Potem pałeczkę przejął David Zucker, co dało nam całkiem udaną „trójkę” i „czwórkę”, ale potem… coś pękło.

„Straszny film 5” z 2013 roku był już tylko cieniem dawnej chwały. Rynek zalały koszmarne gnioty jak „Wielkie kino” czy „Totalny kataklizm” – filmy robione „na kolanie” przez Friedberga i Seltzera (tych samych, których scenariusz Wayansowie kiedyś odrzucili). Te produkcje, żerujące na marce „Strasznego filmu”, niemal zabiły gatunek parodii, sprowadzając go do poziomu wymuszonych gagów bez sensu.

Teraz czekamy na Straszny film 6. Powrót starej obsady daje cień nadziei, że humor braci Wayans odzyska swój blask. Czy Michael Tiddes udźwignie ten ciężar? A może to będzie ostateczny gwóźdź do trumny tej legendarnej serii?